Namık Kemal

Namık Kemal urodził się 21 grudnia 1840 roku w Tekirdağu. Ojciec, Mustafa Asım Bey, został później nadwornym astrologiem; matka, Fatma Zehra Hanım, zmarła, gdy chłopiec miał osiem lat. Dzieciństwo spędził, jeżdżąc za dziadkiem Abdüllatifem Paszą po jego urzędach — od Karsu po Sofię. Nie miał regularnej szkoły: arabskiego, perskiego i poezji dywanowej uczyli go prywatni nauczyciele. Pseudonim „Namık" nadał mu w Sofii poeta, któremu spodobały się jego wiersze. Jako młody człowiek osiadł w Stambule i wstąpił do Izby Tłumaczeń; wyszlifowany tam francuski otworzył mu Europę. Prawdziwy przełom przyniosło spotkanie z Şinasim na początku lat sześćdziesiątych XIX wieku. Porzucił formy poezji dywanowej dla dziennikarstwa, a gdy Şinasi wyjechał do Paryża, objął redakcję „Tasvir-i Efkâr" i pisał artykuły, które zaszczepiły w tureczyźnie słowa wolność, ojczyzna, naród. Przystąpienie do Młodych Osmanów wzmogło naciski: w 1867 roku uciekł do Paryża, a potem wydawał w Londynie z Ziyą Paszą gazetę „Hürriyet". Po powrocie w 1870 roku założył „İbret". Gdy w 1873 roku wystawiono „Ojczyznę albo Silistrę", a zapał widowni wylał się na ulice, zesłano go bez procesu do Famagusty. Trzydzieści osiem miesięcy w twierdzy okazało się najpłodniejsze: powstały tam „Biedne dziecko", „Akif Bey", „Celaleddin Harzemşah" i „Przebudzenie". Sztukę uważał za sposób budzenia społeczeństwa; porzucił ozdobną prozę dywanową, szukając języka, za którym czytelnik nadąży. „Przebudzenie" uchodzi za początek tureckiej powieści, a jego dramaty za początek teatru na modłę zachodnią. Po 1876 roku zarządzał Lesbos, Rodos i Chios. Zmarł na Chios 2 grudnia 1888 roku i zgodnie z wolą spoczął w Bolayırze, przy grobowcu Süleymana Paszy.