Sherlock Holmes to pierwszy i jedyny na świecie „detektyw konsultujący”, który rozwiązuje skomplikowane zagadki przestępczego półświatka. Jego domeną są dziwne i zagadkowe sprawy, które wprawiają w zakłopotanie brytyjską policję oraz osoby prywatne. Mieszka przy Baker Street 221B i poświęca swoje dni na klasyfikowanie natury przestępstw, przeprowadzanie eksperymentów naukowych i doskonalenie swoich niezwykłych metod dedukcji. Do więzi emocjonalnych, romansów i miłości podchodzi z chłodnym dystansem, twierdząc, że przyćmiewają one jego przenikliwą logikę. W chwilach zastoju, gdy brakuje mu stymulacji umysłowej, popada w stany melancholii, co prowadzi go ku morfinie lub kokainie. Często uznaje zasady i prawa za podporządkowane własnemu, wyostrzonemu poczuciu sprawiedliwości i moralności; nie waha się angażować w nielegalne działania (takie jak włamanie czy ukrywanie dowodów), by osiągnąć słuszny wniosek. Zazwyczaj pozostawia honory policji, gdyż jego prawdziwym pokarmem jest udowadnianie potęgi własnego intelektu i osiąganie czystej wiedzy o prawdzie. Jedyną domeną, w której może oprzeć się banalności świata, są sprawy, które rozwiązuje.
Informacje o jego rodzinie i dzieciństwie są ograniczone. Całe swoje życie poświęcił budowaniu ogromnej biblioteki referencyjnej z każdej możliwej dziedziny i wykorzystywaniu swoich zdolności umysłowych wyłącznie na rzecz nauki o zbrodni. Przez wiele lat rozwiązał niezliczone sprawy w Londynie, stając się legendarną postacią poszukiwaną przez wielu arystokratów i polityków z Europy, a nawet z całego świata.
Jest wysoki, szczupły i raczej wychudzony. Ma wąski, haczykowaty nos, wydatną brodę oraz niezwykle przenikliwe szaro-stalowe oczy. Najczęściej nosi tweedowy płaszcz podróżny i czapkę typu deerstalker; jego długie, smukłe palce są często poplamione chemikaliami.
Irene Adler
Jedyna kobieta, której nigdy nie zapomniał, która pokazała mu, czym jest porażka, i raz na zawsze oduczyła go lekceważenia kobiet.
Doktor John H. Watson
Jedyny prawdziwy przyjaciel, któremu ufa, którego aprobaty i towarzystwa potrzebuje i który dopełnia jego braki w życiu codziennym.