Tác giả · 2 tác phẩm
Eric Arthur Blair sinh năm 1903 tại Motihari, một thị trấn nhỏ của Ấn Độ thuộc Anh. Cha ông là viên chức trong sở thuốc phiện của chính quyền thuộc địa; khi con trai tròn một tuổi, bà mẹ Ida đưa các con về Anh. Ông lớn lên giữa một chị và một em gái, trong gia đình công chức đồng lương eo hẹp. Ở trường nội trú nhận ông với học phí giảm, rồi ở Eton, ông sớm hiểu thế nào là làm cậu học trò nghèo giữa những đứa trẻ nhà giàu.
Thay vì vào đại học, cuối năm 1922 ông sang Miến Điện làm cảnh sát đế quốc. Sau năm năm, chán ghét chính cái trật tự mình phải duy trì, ông từ chức và quyết định cầm bút. Ông rửa bát ở Paris, sống lẫn với dân lang thang ở London; từ những trang ghi chép ấy ra đời Khốn cùng ở Paris và London, in năm 1933 dưới tên George Orwell.
Năm 1936, những tuần lễ sống trong nhà thợ mỏ ở miền bắc nước Anh cho ông thấy cái nghèo ở cự ly gần; cuối năm ấy ông tình nguyện sang cuộc nội chiến Tây Ban Nha, trúng đạn vào cổ họng, rồi trở về khi phải lánh những cuộc thanh trừng ngay trong phe mình. Tưởng nhớ Catalonia là cuốn sách của vết rạn đó: từ đấy Orwell viết chống chủ nghĩa Stalin gay gắt không kém khi chống chủ nghĩa phát xít. Thời chiến, ông phụ trách các chương trình phát thanh của BBC hướng về Ấn Độ, sau đó giữ mục trên Tribune.
Ông muốn một lối văn xuôi trong suốt như tấm kính cửa sổ, và xem sự giản dị là vũ khí chống lại mọi thứ làm vẩn đục ngôn ngữ chính trị. Năm 1945 ông mất vợ, bà Eileen; cũng năm ấy Trại súc vật ra mắt. 1984, viết trên đảo Jura của Scotland trong lúc bệnh lao trở nặng, được in năm 1949. Ông qua đời ở London tháng Giêng năm 1950, thọ bốn mươi sáu tuổi; “Anh Cả” và “ngôn ngữ mới” theo ông đi vào lời ăn tiếng nói hằng ngày.
Orwell viết trong nước Anh những năm 1930, giữa các thành phố công nghiệp bị Đại khủng hoảng lấy mất việc làm và chủ nghĩa phát xít đang dâng lên ở châu Âu. Văn chương thập niên ấy nghiêng về phóng sự: nhà văn xuống hầm mỏ, ra hàng rào đình công. Trong phe tả, tranh cãi thật sự là về Liên Xô; các phiên tòa Moskva và những cuộc thanh trừng ở Tây Ban Nha buộc người ta chọn phía. Orwell ở lại với thiểu số bác bỏ mô hình Xô viết mà không từ bỏ chủ nghĩa xã hội; Thế chiến thứ hai và ngưỡng cửa Chiến tranh Lạnh đã tạo nên bầu không khí cho sách của ông.
