Ivan Goncharov

Ivan Aleksandrovich Goncharov sinh năm 1812 tại Simbirsk bên bờ sông Volga, trong một gia đình thương nhân khá giả. Ông mất cha năm lên bảy. Người nuôi dạy ông là mẹ, bà Avdotya, và cha đỡ đầu Nikolai Tregubov, một sĩ quan hải quân đã về hưu; từ người này, cậu bé thừa hưởng niềm say mê biển cả và một thư viện lớn. Sau tám năm chán ghét ở Trường Thương mại Moskva, năm 1831 ông vào khoa văn Đại học Moskva.

Tốt nghiệp, ông ra làm công chức, dịch thuật cho Bộ Tài chính ở Peterburg. Cũng những năm ấy, ông bước vào nhóm văn chương tụ họp tại nhà Maykov; những bài thơ và truyện đầu tiên in trên các tạp chí của nhóm. Tiểu thuyết “Một câu chuyện thường tình”, ra mắt năm 1847, đem lại cho ông tiếng tăm đầu tiên: Belinsky xếp nó vào số những cuốn sách hay nhất trong năm.

Năm 1852, ông lên chiến hạm Pallada làm thư ký cho Đô đốc Putyatin, đi qua Anh, châu Phi và Nhật Bản, rồi về bằng đường bộ xuyên Siberia. Chuyến đi ấy thành cuốn “Chiến hạm Pallada”. Về nước, ông làm việc trong ủy ban kiểm duyệt. Mùa hè 1857, tại Marienbad, ông viết trong một tháng cuốn “Oblomov” đã ấp ủ nhiều năm; tiểu thuyết in năm 1859 và để lại cho tiếng Nga chữ “thói Oblomov”. “Vách đá”, công việc của hai mươi năm, ra đời năm 1869.

Ông kể chậm, kiên nhẫn với chi tiết; điều ông quan tâm không phải biến cố mà là cách một con người mục ruỗng từ bên trong, cách thói quen ăn mòn ý chí. Những năm cuối trôi qua trong cô độc và cay đắng: ông buộc tội Turgenev lấy mất đề tài của mình và đốt phần lớn bản thảo về sau. Ông không lấy vợ. Năm 1891, ông qua đời vì viêm phổi tại Peterburg.